(SHTT) – Những năm gần đây, ngành dược phẩm Trung Quốc đang trải qua bước chuyển mình mang tính lịch sử, đánh dấu thời kỳ hoàng kim của các loại thuốc được cấp bằng sáng chế trên bản đồ y tế thế giới.
Không còn bằng lòng với việc gia công hay sản xuất thuốc generic, các hãng dược phẩm Trung Quốc đang khẳng định vị thế là “nguồn sáng tạo” thông qua những thương vụ tỷ USD và thỏa thuận hợp tác chiến lược với các đại gia đa quốc gia.
Minh chứng rõ ràng nhất cho làn sóng này chính là hợp đồng mở bán ấn tượng vào đầu tháng 3. Loại thuốc điều trị bệnh xơ tủy đầu tiên do Trung Quốc phát triển đã được một tập đoàn công nghệ sinh học hàng đầu của Pháp mua lại trong một thỏa thuận trị giá lên tới 1,53 tỷ USD. Đây không phải là trường hợp cá biệt, khi chỉ trong hai tháng đầu năm 2026, thị trường ghi nhận hơn 40 thỏa thuận cấp phép nước ngoài với tổng giá trị trên ngưỡng 50 tỷ USD, con số này chiếm hơn 1/3 số thành công của năm trước.
Nhìn lại năm 2025, ngành dược phẩm nước nhà đã đặt ra những cột mốc chưa từng có: tổng giá trị giao dịch cấp phép đạt 130 tỷ USD, gấp 2,5 lần so với năm 2024. Những tên tuổi nổi tiếng như Pfizer, AstraZeneca hay Bayer không còn đứng ngoài cuộc mà đang tích cực tìm kiếm các công ty Trung Quốc để tìm kiếm cơ hội hợp tác, đưa nước này trở thành “vườn ươm” thuốc mới của thế giới. của ma túy. Những phát minh mới trong các dự án hợp tác toàn cầu.
Nhờ làm chủ công nghệ ngay từ đầu, thuốc sáng chế Trung Quốc đạt bước đột phá
Khác biệt lớn nhất trong làn sóng tìm kiếm biển này là sự thay đổi trong tư duy hợp tác. Theo Giáo sư Lưu Quốc An của Đại học Bắc Kinh, mô hình “mua trực tiếp” công nghệ đang dần nhường chỗ cho hình thức hợp tác chia sẻ chi phí nghiên cứu và phân phối lợi nhuận thương mại. Một trường hợp điển hình là thỏa thuận trị giá 11,4 tỷ USD giữa Innovent Biologics và Takeda (Nhật Bản) để phát triển liệu pháp điều trị ung thư IBI363. Ở đây, cả hai bên đều gánh chịu rủi ro và chia sẻ cơ hội theo tỷ lệ định trước, điều này cho thấy các công ty Trung Quốc ngồi vào bàn đàm phán với tư cách là đối tác bình đẳng chứ không chỉ là nhà cung cấp công nghệ thô.
Cơ sở cho sự tin tưởng này là một hệ sinh thái ngành hoàn chỉnh và lợi thế chi phí tối ưu. Tại các cụm công nghiệp dược phẩm sinh học ở đồng bằng sông Dương Tử như Thượng Hải, Tô Châu hay Vô Tích, chuỗi giá trị khép kín từ nghiên cứu, thử nghiệm lâm sàng đến sản xuất. Điều đáng chú ý là chi phí nghiên cứu ở Trung Quốc hiện chỉ bằng khoảng 1/3 so với các nước phát triển, trong khi hiệu quả thử nghiệm lâm sàng cao gấp đôi.
Ngoài ra, việc làm chủ công nghệ sản xuất vật liệu cốt lõi như môi trường nuôi cấy tế bào đã giúp giảm chi phí từ hàng trăm tệ xuống chỉ còn hơn 20 tệ/lít. Sự ủng hộ mạnh mẽ của Chính phủ đối với việc đưa dược phẩm sinh học vào danh sách “các ngành trụ cột mới nổi” cũng là động lực chính sách quan trọng và thúc đẩy sự phát triển chất lượng cao của các loại thuốc sáng chế trong nước.
Mặc dù động lực đổi mới dược phẩm toàn cầu vẫn nằm trong tay các cường quốc lâu đời nhưng hướng đi của ngành dược phẩm Trung Quốc đã rõ ràng. Thông qua sự đổi mới liên tục ngay từ đầu và chủ động hội nhập vào hệ sinh thái chăm sóc sức khỏe toàn cầu, các công ty ở nước này đang dần bứt phá ngoạn mục và chuyển mình từ vị thế “người theo sau” thành “người dẫn đầu” trong thời gian sắp tới.
Phạm Tuân
